انواع جراحی بسته دیسک کمر و بیماری‌های ستون فقرات

جراحی‌های بسته یکی از بهترین روش‌های درمان بیماری‌های اسکلتی عضلانی به خصوص دیسک کمر است که علاوه بر تاثیر بالا در روند درمانی، هزینه و خطرات کمی نیز دارند.خدمات جراحی بسته و تزریقات ستون فقرات  قابل ارائه در کلینیکpainacademy  شامل موارد زیر می‌شوند که در ادامه به توضیح اجمالی هر کدام از روش‌ها می‌پردازیم:

  • تزریق استروئید درناحیه اپیدورال
  • تزریق بلوک فاست
  • تزریق بلوک عصبی
  • تزریق در مفصل ساکروئیلیاک
  • اوزون تراپی
  • رادیوفرکوئنسی

تزریق در ناحیه اپیدورال


1

تزریق در ناحیه اپیدورال چیست؟

در این روش جراحی بسته ستون فقرات یک ماده‌ی بی‌حس کننده‌ی موضعی و همچنین داروی استروئیدی (کنالوگ یا دپومدرول) درون فضای اپیدورال در ستون فقرات تزریق می‌شود. فضای اپیدورال، ناحیه‌ای درون ستون فقرات و بیرون از غشای مخاطی است که طناب نخاعی و شاخه‌های عصبی را احاطه کرده است. این غشای مخاطی غشای دورال یا سخت‌شامه نام دارد. شاخه‌های عصبی که از طناب نخاعی نشات می‌گیرند از طریق ناحیه‌ی اپیدورال ادامه یافته و به پاها می‌رسند. ممکن است بر اثر التهاب یا آسیب دیسک یا برخورد ساختار‌های استخوانی ستون فقرات با شاخه‌های عصبی، این شاخه‌های عصبی دچار التهاب شوند و از آن جایی‌که این شاخه‌های عصبی به پاها می‌رسند، التهاب آن‌ها موجب درد در پاها می‌شود.

هدف از تزریق استروئید در ناحیه‌ی اپیدورال این است که با تزریق دارو در محل خروج شاخه‌های عصبی از داخل ستون فقرات، از التهاب (و تورم) آن‌ها کاسته شود و بدین ترتیب درد بیمار تسکین پیدا کند. برای انجام این عمل بسته دیسک گردن داروی ضد التهاب در فضای اپیدورال تزریق می‌شود. تزریق اپیدورال نمی‌تواند بیماری یا مشکل زمینه‌ای که باعث درد شده است (مانند تنگی کانال نخاعی، بیرون‌زدگی یا پارگی دیسک، آرتروز ستون فقرات و غیره) را برطرف کند، اما می‌تواند درد بیمار را تسکین دهد. این که بیمار برای رسیدن به نتایج بلند مدت‌تر نیاز به تکرار تزریق داشته باشد، امر غیر معمولی نیست. در صورت نیاز به تکرار تزریق‌ها، این کار به صورت یک سری جلسات درمانی انجام می‌شود که فاصله بین این جلسات 3 الی چهار هفته است. اما درصورتی‌که پس از انجام تزریق اول، درد بیمار به طور چشمگیری بهبود یافت، نیازی به تکرار تزریق نیست، مگر این که درد بیمار بعد از مدتی دوباره عود کند.

بعد از تزریق

بیماران بلافاصله بعد از جلسه‌ی درمانی احساس می‌کنند که  درد آن‌ها کاملا برطرف شده که این حالت موقتی است و تا چند ساعت ادامه دارد. بعد از اینکه اثر داروی بی‌حس کننده از بین رفت، احتمالا درد بیمار دوباره باز می‌گردد. معمولا دو تا سه روز طول می‌کشد که داروی استروئیدی اثر کند، بنابراین کمی طول می‌کشد تا بیمار تسکین درد ناشی از تزریق استروئید را مشاهده کند. در موارد نادری ممکن است در ابتدا درد بیمار شدید‌تر شود و سپس رو به بهبودی برود.  همچنین ممکن است تا چند روز بعد از تزریق، ناحیه‌ی مورد نظر نسبت به لمس کردن حساس باشد. می‌توان با سه یا چهار بار استفاده از کیسه آب سرد در روز، به برطرف کردن این حالت کمک کرد. بیماران می‌توانند بعد از انجام تزریق، داروهای مسکن قبلی خود را مانند گذشته مصرف کنند. افرادی که مبتلا به دیابت هستند، ممکن است به خاطر تزریق استروئید، به صورت موقتی قند خونشان بالا برود.

بلوک مفصل فاست


2

بلوک مفاصل فاست چیست؟

منظور از بلوک مفاصل فاست، تزریق ماده‌ی بی‌حس کننده‌ی موضعی در درون یک یا تعداد بیشتری از مفاصل فاست واقع در ناحیه پایینی کمر می‌باشد. مفاصل فاست، مفاصل کوچکی هستند که در دو طرف هر یک از مهره‌های ستون فقرات قرار دارند. بسته به این که چه تعداد از مفاصل درگیر هستند و موجب درد بیمار شده‌اند، ممکن است یک یا چند تزریق انجام شود. تزریق بلوک فاست معمولا برای افرادی تجویز می‌شود که به علت نیاز به  درمان آرتروز ستون فقرات، تغییراتی در مفاصل فاست آن‌ها ایجاد شده یا افرادی که به کمر درد مکانیکی مبتلا هستند. تزریق بلوک مفاصل فاست ممکن است به منظور تشخیص علت درد بیمار (آزمایش کردن این موضوع که درد بیمار ناشی از این ناحیه است یا خیر) و یا به منظور درمان و تسکین درد بیمار انجام شود.

بعد از تزریق

ممکن است بلافاصله بعد از انجام تزریق بلوک فاست، درد بیمار تسکین پیدا کند. این موضوع بسیار اهمیت دارد که میزان درد بیمار، طی 24 ساعت بعد از تزریق به دقت بررسی شود. معمولا از بیمار خواسته می‌شود که حرکت کند و فعالیت‌های روزانه‌ی قبلی خود را دوباره انجام دهد، البته در صورتی که  این فعالیت‌ها بیش‌ازحد پر فشار نباشند. بسیار مهم است که در این زمان بیمار، میزان درد خود را ارزیابی و ثبت کند و همچنین این موضوع را در نظر بگیرد که بهبودی و تسکین درد او چه مدت زمان ادامه داشته است.

بلوک شاخه عصبی


3

بلوک شاخه‌ی عصبی چیست؟

در روش بلوک شاخه‌ی عصبی، با استفاده از تصاویر اشعه‌ی ایکس، ماده‌ی بی‌حس کننده و همچنن استروئید در محل خروج شاخه‌های عصبی از ستون فقرات تزریق می‌شوند. بلوک شاخه‌ی عصبی معمولا در مواردی تجویز می‌شود که شخص دچار درد منتشر شونده در دست یا پا شده است که این درد در واقع نشان‌دهنده‌ی یک مسیر عصبی در دست یا پا است که به ستون فقرات ختم می‌شود.

تزریق بلوک عصبی ممکن است به منظور تشخیص (برای تعیین منشاء درد بیمار) یا درمان (تسکین درد بیمار) انجام شود. درصورتی‌که انجام تزریق، کاهش درد پایداری را برای بیمار به همراه داشته باشد، ممکن است در آینده تزریق بلوک عصبی مجددا تکرار شود. در برخی موارد تزریق بلوک عصبی به این منظور انجام می‌شود که پزشک بتواند تشخیص دهد که انجام عمل بسته دیسک کمر برای بیمار مفید خواهد بود یا خیر و این که جراحی بسته دیسک کمر در چه سطحی باید انجام شود تا بهترین نتایج را به دنبال داشته باشد.

بعد از تزریق

احتمالا به خاطر تاثیر ماده‌ی بی‌حس کننده، درد بیمار بلافاصله بعد از تزریق تسکین پیدا می‌کند. اما تاثیرگذاری داروی استروئیدی معمولا در اکثر افراد، دو تا سه روز طول می‌کشد و این زمان ممکن است در برخی افراد تا دو هفته نیز باشد. ممکن است بیمار تا چند روز پس از تزریق، در محل مورد نظر حساسیت به لمس داشته باشد. می‌توان با سه یا چهار بار استفاده از کیسه آب سرد در روز، به برطرف کردن این حالت کمک کرد. بیمار می‌تواند بعد از انجام تزریق، داروهای مسکن قبلی خود را مانند گذشته مصرف کند. بسیار مهم است که در این زمان بیمار، میزان درد خود را ارزیابی و ثبت کند و همچنین این موضوع را در نظر بگیرد که بهبودی و تسکین درد او چه مدت زمان ادامه داشته است.

 تزریق در مفصل ساکروئیلیاک


4

تزریق در مفصل ساکروئیلیاک چیست؟

در این روش داروی بی‌حس کننده همراه با داروی استروئیدی درون مفصل ساکروئیلیاک تزریق می‌شوند. به خاطر تاثیر داروی بی‌حسی ممکن است بلافاصله بعد از انجام تزریق، درد بیمار به صورت موقتی و تا چند ساعت تسکین پیدا کند. اما بعد از این که تاثیر داروی بی‌حس کننده از بین برود، بیشتر درد بیمار دوباره باز خواهد گشت. داروی استروئیدی دارای اثرات ضددرد بسیار طولانی است اما در حدود 1 تا 2 روز طول می‌کشد تا بر روی ناحیه مورد نظر اثر کند.

بعد از تزریق

به خاطر تاثیر داروی بی‌حسی، بلافاصله بعد از انجام تزریق، درد بیمار به صورت موقتی و تا چند ساعت تسکین پیدا می‌کند. اما بعد از این که تاثیر داروی بی‌حس کننده از بین برود، درد بیمار دوباره بازخواهد گشت. ممکن است بیمار در محل تزریق کمی احساس درد داشته باشد و طی یک یا دو روز بعد از انجام تزریق، درد او شدید‌تر شود. در اکثر افراد، در حدود دو تا سه روز طول می‌کشد که داروی استروئیدی اثر کند. برای بهبود درد و ناراحتی در ناحیه‌ای که تزریق انجام شده، می‌توانید روزی 3 تا 4 بار روی محل مورد نظر، کمپرس سرد قرار دهید. بیماران می‌توانند بعد از انجام تزریق، داروهای ضد درد سابق خود را مصرف کنند.

اوزون‌تراپی


55

اوزون‌تراپی چیست؟

اوزون یکی از اشکال اکسیژن است که در صورتی که در محیط پزشکی و به صورت کنترل‌شده با اکسیژن مخصوص کاربرد پزشکی، ترکیب شود، دارای اثرات ضد باکتریایی، ضدویروسی و ضدقارچ می‌باشد. در این روش که نوعی از عمل جراحی بسته دیسک کمر است،  مقادیر کمی از اوزون با دقت فراوان با اکسیژن مخصوص کاربرد پزشکی، ترکیب می‌شود و سپس این ترکیب توسط تجهیزات مخصوصی در بدن بیمار تزریق می‌شود. این روش درمانی، در درمان عفونت‌های مزمن ویروسی و باکتریایی که به مصرف آنتی بیوتیک پاسخگو نیستند، بسیار موثر است. این روش همچنین در درمان مشکلات اسکلتی عضلانی و بسیاری از مشکلات مربوط به ستون فقرات کاربرد دارد.

بعد از تزریق

اوزون یک اکسیدان قوی است که پس از تزریق به بدن شوک وارد می‌کند. این شوک باعث فعالسازی سیستم‌های آنتی‌اکسیدان در بدن می‌شود و در نتیجه با حضور سیتوکین‌ها و سایر عوامل تحریک‌کننده‌ی سیستم ایمنی، بهبودی حاصل می‌شود.

رادیو فرکوئنسی


66

رادیوفرکوئنسی چیست؟

رادیوفرکوئنسی (یا روش سوزاندن عصب با امواج رادیوفرکوئنسی) یکی از روش‌های جراحی بسته دیسک کمر است که موجب بهبودی بلند مدت در بیمارانی می‌شود که به درد مفاصل فاست مبتلا شده‌اند. در واقع، چندین مطالعه‌ی بالینی نشان داده‌اند که روش رادیوفرکوئنسی در اغلب بیماران موجب تسکین شدت درد و کاهش دوره‌های عود کردن درد، به مدت 1 الی 2 سال می‌شود.

در روش عمل جراحی بسته دیسک کمر رادیوفرکوئنسی به برخی از عصب‌های خاص در ستون فقرات گرمای زیادی اعمال می‌شود و این کار باعث می‌شود که انتقال سیگنال‌های درد به مغز متوقف شود. جراحی بسته ستون فقرات به صورت سرپایی انجام شده و برای انجام آن از بی‌حسی موضعی و آرام‌بخش خفیف استفاده می‌شود. به کمک این روش می‌توان از رویارویی با خطرات احتمالی انجام جراحی باز و بیهوشی عمومی، اجتناب کرد. این روش دارای درصد موفقیت بسیار بالا و عوارض عمل بسته دیسک کمر در آن بسیار کم می‌باشد.

بعد از جلسه درمانی

بین 1 تا 3 ساعت بعد از انجام درمان، بیمار می‌تواند به خانه باز گردد. ممکن است بیمار بلافاصله پس از انجام این روش درمانی احساس درد و ناراحتی داشته باشد ، اما اکثر بیماران ظرف 24 تا 48 ساعت می‌توانند به انجام فعالیت‌های روزانه خود بپردازند. بعد از چند روز بیمار کاهش قابل‌توجهی درد در خود مشاهده می‌کند و روند کاهش درد تا چند هفته ادامه خواهد داشت. بیماران می‌توانند انتظار داشته باشند که اثرات این روش درمانی و تسکین درد آن‌ها تا دو سال ادامه داشته باشد. از آنجایی‌که عصب‌ها می‌توانند خودشان را ترمیم و بازسازی کنند، ممکن است بعد از مدتی درد بیمار دوباره بازگردد که در این صورت می‌توان درمان را مجددا تکرار کرد.